سیب

13 مارس 2020

سلام. امشب درباره آخرین سین نوروزی قراره باهم صحبت کنیم. سیب واژه‌ای پهلوی است و در متون پهلوی به وضوح درباره سیب صحبت شده. به باور پژوهشگران انواع مختلف سیب در نواحی بسیاری از بین‌النهرین و سرزمین مادها (ایران) می‌روییده و به همین جهت بوده که یونانیان و رومیان برای نامیدن آنها از عباراتی چون سیب پارسی و سیب مادی استفاده می‌کردند. در منابع متعلق به سده‌های نخست هجری نیز بارها به سیب اشاره شده همچون سیب اصفهان، سیب رودبار، سیب ساوه و … . از معروفترین این آثار می‌تونیم به المسالک و الممالک اصطخری اشاره کنیم. ابوریحان بیرونی (قرن 4 و 5 هجری) نیز به نوعی سیب در نواحی شیراز و اصطخر اشاره کرده که نیمی از  سیب شیرین و نیمه دیگرش ترش بوده.

سیب در فرهنگ مردم ایران هم رخنه کرده؛ برای نمونه باید به افسانه عامیانه‌ای اشاره کرد که داستان فرزندخواهی برای زنانی هست که باردار نمی‌شدند و با خوردن سیب از دست درویش باردار می‌شدند. تعابیر و مثل‌هایی هم با سیب ساخته شده مثل «سیب تا فرود بیاد هزار چرخ می‌خوره» یا «مثل سیبی که از وسط نصف کرده باشی». در مراسم عروسی در برخی از مناطق ایران داماد سیب سرخی رو به سمت عروس هل می‌ده یا پرتاب می‌کنه و یا در دست عروس مذاره بعدش مراسم رقص و آواز و شادمانی برگزار می‌شه.

سیب به نشانه سلامت، سعادت و تندرستی روی سفره هفت‌سین قرار می‌گیره. سیب در نظام آشپزی ایرانی هم همواره حضور داشته و انواع نوشیدنی‌ها از سیب درست می‌شده. از منابع به جای مونده از دوره تیموری، صفوی و قاجار باید به خوراک‌هایی مثل مربا سیب، شربت سیب، شراب سیب، قلیه سیب، آش سیب، شش‌انداز سیب، قورمه سیب، دلمه سیب و پالوده سیب اشاره کرد.

 

Photo by  planet_wleenkim/Shutterstock